1 Haziran 2018 Cuma

İYİ Kİ TİYATRO VAR 2018


Elbette beğendiğim, iyi ki seyrettim dediğim başka oyunlar da var. Bu liste sadece iyi olan ya da beğendiğim isimlerden değil bence bir çizginin üstünde kalan isimlerden oluşuyor.  Bu liste bir karşılaştırmaya dayanmıyor, sıralaması yok, ödül değil. Bu isimler bana 'İyi ki Tiyatro Var' dedirtti. 
Ülkemizde her şeye rağmen tiyatro yapmaya direnen herkese teşekkür ediyorum.

İYİ Kİ TİYATRO VAR  2018


Bir Bebek Evi - Nora (İBB Şehir Tiyatroları)
Deli Dumrul (Antalya Devlet Tiyatrosu)
İhanet (Ankara DT)
Kanlı Komedya - Caligula (Baba Sahne)
Gidion'un Düğümü (Tatbikat Sahnesi)
Tac'ın Nöbetçileri (B Planı)
Akşam Yemeği (Semaver Kumpanya)
Fırtına (Moda Sahnesi)
Terör (Bakırköy Belediye Tiyatroları)
Yalnız (La Colline- Théatre National)
......
Zerrin Tekindor (Arzu Tramvayı)
Yeşim Koçak (Nora)
Elvin Beşikçioğlu (Gidion'un Düğümü)
Başak Vural (İhanet)
Nur Serengül (İhanet)
Berna Adıgüzel (Nora)
Hüseyin Avni Danyal (Fırtına)
Onur Dilber (Joseph K.-Dasdas)
Wajdi Mouwad (Yalnız)
......
Gamze Kuş (Nora Kostüm)
Tolga Çebi (Nora Müzik)
Eylül Gürcan (Nora Dekor)
Kemal Yiğitcan (Nora Işık)


Bu vesile ile bana İyi ki Tiyatro Var dedirten yurt dışında seyrettiğim oyunlardan yaptığım seçimden de söz etmek istedim:

Farrinelli and The King (Belasco Theatre)
Dear Evan Hansen (The Music Box)
Three Tall Women (Golden Theatre)
.....
Glenda Jackson (Three Tall Women)
......
Miriam Buether (Three Tall Women Dekor)

30 Mayıs 2018 Çarşamba

Hayâl Kırıcı Bir Oyun: Erkekler, Futbol ve Dahası


Seyretttiğim gece oyun, bana bir şeylerin tam olmadığına dair bir takım izlenimler verdi. Doğrusu salon kahkahalar arasında iken ben tebessüm edemedim. Uzun zamandır futbol seyircisi ruhunu kaybetmiş olmamdandır belki. Seyirci yerini tribün haline getiren sahnedeki kale, yedek kulübesi, skorbord, yeşil çimen ve tabii ki futbol topu bende bir itilme yaratmış olabilir. Oyunun tiyatro seyircisi için değil de stattaki futbol seyircisi için yapılmış olduğunu düşündüm. Bu fena bir şey değil tabii ki. Futbol seyircisi bu tür oyunlarla tiyatroya ısınacaksa çok da memnun olurum. Belki o zaman Bursaspor Teksaslılarının yaptığı gibi oyunda takımlarına küfreden(!) Beşiktaşlı var diye şehirlerine festival için gelen tiyatro topluluğuna, o oyuncuyu oyundan çıkartması için baskı yapmaz, isteklerini yaptıramaz ve şehrin tüm ileri gelenleri de bu baskıya boyun eğip susmazlar. Erkekler, Futbol ve Dahası denilince benim aklıma gelen 'daha' işte bu.      

17 Mayıs 2018 Perşembe

Türk Tiyatrosu'nda Ödül Felaketi


Her yıl Nisan ve Mayıs aylarında İstanbul'da ödül felaketi yaşanıyor. 'Ülkemizde' diyemiyorum zira ödüller İstanbul'da küçük bir çevrenin ilgi alanı içinde. Her yıl çeşitli isimler altında yenileri 'türeyen' ödüllerin jüri üyeleri ile adaylar arasında esen bir heyecan fırtınası(!) ortalığı kasıp kavuruyor(!) Küçük bir grup kendi arasında eğleniyor. 
Ödül sürüsünün lokomotifi Afife Ödülleri. O belli olunca arkadaki katar kendini ayarlıyor. Afife'de adı geçmeyenler diğer ödüllerde değerlendiriliyor(!) Böylelikle herkese boncuk veriliyor.  
Ödüller Türkiye'ye hâkim olan zihniyetin aynası. Yanlışları göstermesi gereken tiyatro, ödüller ile nasıl bir bataklığın içinde olduğunu ifşa ediyor. Bu yazı son on yıllık bir takibin sonucudur. Madde madde yazayım:

15 Mayıs 2018 Salı

Bergama Tiyatro Festivali'nde Terzopoulos ve 'Ajax The Madness'


'Ajax The Madness' birincisi(2018) yapılan Bergama Tiyatro Festivali'nin kapanış gösterisiydi. Programda, kağıt üstünde, Terzopoulos ve Attis Tiyatro isimleri festivalin zirvesini belirliyordu. İki gece önce saatlerce süren yağmura ve yağmur  riskine rağmen açık hava sahnesi Asklepion'u dolduran seyirci kadar bir seyirci topluluğunu cezbetmemiş olsa da böyle bir gösteri için hiç de kötü sayılmayacak, çoğunluğu gençlerden oluşan bir topluluk vardı. Kuyrukta beklerken sohbet ettiğimiz Menemenli iki genç tiyatro ile yakın bir ilgileri olmadığı halde böyle 'ışık oyunları' olan değişik gösterilerden hoşlandıkları için orada olduklarını söyledi. Oyunun bir yerinde aktör iki elinde tuttuğu ufak su dolu plastik torbaları başının üstünde birbirine vurup patlatınca çıplak bedeninde kırmızı ışık altında parlayan su damlalarını coşkuyla alkışladı seyirci. O zaman Menemenli gençlerin söylediği aklıma geldi. Seyirci 'action' seviyordu. Sahnedeki aktör,  içinde sakladığı bıçaklar olan yumruklarını  karnına vurup bıçakları saplar gibi yaptıkça arkamızda oturan iki -yaşı bizimkine yakın- kadın çok heyecanlandı. Ama keyf aldıklarını da çıkardıkları seslerden anlamak mümkündü. Onlar da 'action'-severdi.Bu seyirci oyun sonunda yerinden fırladı ayakta alkışladı oyuncuları ve Terzopoulos'u. Bence o da 'action'dı.


8 Nisan 2018 Pazar

Pürtelaş'ın Martı'sı Neden Uçamıyor?


Pürtelaş'ın Martı'sı için  tanıtımlarda kullanılan ifadeler şunlar: "Türkçe versiyon, güncel yorum, Çehov'a bugünden selam". Pürtelaş'ın Martı'sı bu üçünü bir araya getirememiş. Türkçe versiyon, Çehov'a bugünden selam verememiş; Türkçe versiyon adı üstünde yeniden yazıldı diyor o nedenle güncel yorum da olamamış.  Önce bu yüzden Martı başarısız. 

19 Şubat 2018 Pazartesi

Antalya Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları Hakkında


Son Antalya seyahatim sırasında Antalya Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları'ndan(AŞT) iki oyun seyrettim. Biri Engin Alkan'ın yönettiği Tarla Kuşuydu Jüliet diğeri Litvanyalı yönetmenin 'black-box' tekniği ile sunduğu Farklı isimli çocuk oyunu idi.  AŞT, şehrin merkezindeki salonu inşaat hâlinde olduğu için gösterilerini Antalya Mall'daki sahnede yapıyor. Antalya Tramvayı ile ulaşım rahat ve ucuz. Öğrendiğime göre kısa sürede şehrin merkezine eski sahneye dönecekmiş. Antalya'da planlanan ve yapımı devam eden başka sahneler de varmış.  Konuştuğum kişiler Belediye Başkanı Menderes Türel ile birlikte AŞT'ın 'can'landığını belirtti. Bunu AŞT'ın Genel Sanat Yönetmeni Mehmet Özgür'ün 2017-2018 Sezonu Program kitabındaki yazısında Başkan'a  yönelik övgüleri de teyit ediyor.

15 Şubat 2018 Perşembe

İstanbul DT'da Sabun Köpüğü: Tamamen Doluyuz


İstanbul Devlet Tiyatrosu'nda 'Tamamen Doluyuz' isimli bir oyun oynanıyor. Bu yazı, oyun eleştirisinden daha çok ödenekli bir tiyatronun oyun ve oyuncu seçimi ile ilgili olacak. 

Oyun sabun köpüğü gibi. New York'da müşterileri şöhretli kişiler olan bir lokantanın rezervasyon masasında telefonda kayıt alan, asıl mesleği oyunculuk olan bir gencin mesleği, ailesi, iş arkadaşları, patronu ve müşterilerden oluşan dünyasına giriyorsunuz. Sonunda her iş tatlıya bağlanıyor. Eğlencelik bir sabun köpüğü bu oyun.