13 Aralık 2018 Perşembe

“Maskeliler” - Kurnaz Yazar… ”Bukalemun” Metin…

Bugünlerde(Aralık 2018) Maskeliler gene çıktı ortaya. Gene bir alkış bir beğeni. Bence oyunu seyredenler oyunu anlamıyor. Oyunu ilk seyrettiğim zaman yazdığım yazıdan oyun metni ile ilgili bölümü yeniden paylaşıyorum:


Ödüllü Oyun(?)

Bileti aldığımda oyunun ödüllendirildiğini bilmiyordum. Ama salona giderken, oyunun, üzerindeki tartışmalarla gölgelenen Muhsin Ertuğrul Tiyatro Ödülleri’nde “En Başarılı Oyun” seçilmiş olduğunu; oyun hakkında çıkan övgü dolu eleştirilerde de sezonun en iyileri arasında sayıldığını öğrenmiştim.

11 Aralık 2018 Salı

Moda Sahnesi'nde Mouawad'ın Kıyı'sına Çıkmak


Yazar, yönetmen oyuncu Wajdi Mouawad(1968)iç savaş nedeniyle ailesi ile Lübnan'dan önce Fransa'ya(1978), orada beş yıl yaşadıktan sonra Kanada'ya göç etmiş.  Şimdi(2018) Fransa'da Théâtre National de la Colline'in yöneticisi.

Kıyı(Littoral)(1997) Vaatlerin Kanı(The Blood of The Promises)  dörtlemesinin ilk oyunu. (Diğerleri 'Fires', 'Forests' ve 'Skies')




23 Kasım 2018 Cuma

İstanbul DT'da Shakespeare : Hırçın Kız


Hırçın Kız'ın(Çeviri: Nurettin Sevin) Shakespeare'in ilk komedilerinden olduğu kuşkusuzdur.(Urgan) Honan'a göre oyunun Haziran 1592'den önce sahnelenmiş olması muhtemel.

Diğer komedilerin  sadece dış koşulların güldürücü oluşundan kaynaklanıyor olmasına karşı Hırçın Kız'da hem durum ve olaylar hem de oyunun baş kişileri güldürücüdür. Katherina ve Petruchio 'yaşayan' insanlardır. Bu nedenlerle  Hırçın Kız, incelikli bir komedya sayılmalıdır.(Urgan)

Gerçekten de seyretmeden önce oyunu(Bülent Bozkurt çevirisi) yeniden okuduğumda  diyalogların çok zekice yazılmış olduğunu gördüm. Petruchio ile Kate'in konuşmaları teklifsiz, sıcak, sık sık müstehcen, tokat gibi sert, halk masallarından ve efsanelerinden alıntılarla zengin. Olaylar, durumlar, kişiler ve aralarındaki ilişkiler bana orta oyununu hatırlattı.

20 Kasım 2018 Salı

Gestus'tan Etik Nedir (Gökhan Erarslan)


Gökhan Erarslan (1982) Türk Tiyatrosu'nun 'kaygılı' yazarlarından biri. Ülkede yaşananlara anlamak için bakan, yaşadıklarından, gördüklerinden kaygılanan, kaygısını anlatmak için tiyatronun dilini kullanmayı seçmiş bir yazar Erarslan. Bugüne kadar yazdıklarını okumuş ve ayrıca bazılarını da seyretmiş biri olarak Etik Nedir(2017)  kaygısını(kaygımızı)  açık ve net olarak dile getiren bir oyun. Oyunu özel kılan diğer hususlar dildeki akıcılık, konudan konuya geçişlerde süreklilik ve başta sona sanki bir gökdelen inşaatı yapar gibi sağlam bir temel üzerine kurulmuş binanın kat kat yükselişinde gösterilen dikkat ve özen. Bence oyun Erarslan'ın yazarlık hayatında yeni bir aşama.  Malûmunuz üst kat bir alttakine dayanmak zorunda. Erarslan da tekst 'inşa etmiş'. Anlattıkları matematiksel bir denge içinde ve içinde fazlalık yok. Ortaya atılan konular ve kişiler birbiri ile ilintili. Oyun öncelikle metin olarak alkışı hakediyor.


15 Kasım 2018 Perşembe

İstanbul Devlet Tiyatrosu'nda İstasyon


Yazar
Oyun yazarı, senarist, şair, oyuncu ve yapımcı Olexandr Viter(1972) modern Ukrayna tiyatrosunun önde gelen isimlerinden biri. En bilinen oyunu İstasyon Rusça, Lehçe, Ermenice, Estonyaca, İngilizceye tercüme edilmiş. Ukrayna, Rusya, Arnavutluk, Beyaz Rusya, Yunanistan ve Estonya'da sahnelenmiş. Chicago'da okuma tiyatrosu olarak seyirci ile buluşmuş. Oyun 'The Grand Duchy of Drama' adlı oluşumda 4 ülke tarafından uluslararası proje olarak seçilmiş. Polonyada 'Night of Culture' isimli festivalde sahnelenmiş.(Dergiden) 'Ukrayna tiyatrosu kendi ülkesini yendiden keşfediyor; Gogol ve Bulgakov'un eserlerinde ortaya çıkan ortak eğilimler genç yazarlarda da görülüyor.'(Kitaptaki Dr.Senem Cevher'in  önsözünden) Türkçeye tiyatromuza pek çok oyun kazandırmış olan  Senem Cevher tarafından  tercüme edilmiş.

26 Ekim 2018 Cuma

Semaver Kumpanya'nın Akşam Yemeği


Yazar
Hollandalı yazar, oyuncu Herman Koch tarafından yazılmış roman üç kez filme çekilmiş. Oyuncu Kees Prins romanı tiyatro oyunu olarak yazmış. Can Çelebi oyunu Hollandacadan Türkçeye çevirmiş. Roman aynı isimle Türkçeye çevrilmiş.


8 Ekim 2018 Pazartesi

2018 Yazı - Çandarlı'da Halk Tiyatrosu


Bu sene Çandarlı'ya geldiğimde bazı projeler vardı aklımda. Meselâ Turgut Özakman'ın Çılgın Türkleri. Özakman'ın oyununun bizim ekibe uygun olmadığını gördüm. Oyun ortaokul lise öğrencileri için yapılmıştı. Daha sonra mevcut oyuncuların tümünün kadın olması nedeniyle Anadolu kadınları üzerine bir oyun yapmak geçti aklımdan. İlgili kitapları getirttim. Konuyu bütünüyle algılamak istedim ve bir oyun için kurgu belirlemeye çalıştım.  Çok çok okudum. Hüseyin Sorgun ve Ayla Algan aynı konu ile ilgili oyunlar yapmıştı. Hüseyin Sorgun ricam üzerine oyununu gönderdi, temasa geçtiğim Ayla Hanım'ın kızı Sevi Algan oyunun son hâlini almadığını söyleyerek  göndermedi. Edindiğim izlenime göre Algan'ın versiyonu da Sorgun'unkine benziyordu. Ben onların yaptığından farklı bir kurgu bulamadım ve oyunu yapmaktan vazgeçtim.